Giữa lúc những biến động địa chính trị và cú sốc năng lượng toàn cầu đang đặt ra nhiều thử thách nặng nề cho nền kinh tế, thị trường ô tô châu Âu và thế giới trong nửa đầu năm 2026 cũng ghi nhận những chuyển dịch sâu sắc. Sức mua suy yếu tại các thị trường trọng điểm cùng sự bứt phá mạnh mẽ của xe điện và xe nhập khẩu từ châu Á đang buộc các nhà sản xuất ô tô phải liên tục tái định hình chiến lược kinh doanh và chuỗi cung ứng.

​Dây chuyền lắp ráp tại một nhà máy ô tô ở châu Âu, nơi các hãng xe đang chịu áp lực lớn trước làn sóng xe nhập khẩu. Ảnh: ACEA

Triển vọng kinh tế EU sụt giảm và biến động thị trường ô tô toàn cầu

Nền kinh tế Liên minh Châu Âu đang đối mặt với nhiều thử thách khi tăng trưởng GDP năm 2026 dự báo giảm xuống mức 1,1%, thấp hơn 0,3 điểm phần trăm so với kỳ vọng do ảnh hưởng từ xung đột Trung Đông và cú sốc năng lượng. Lạm phát tổng thể cũng tăng lên 3,1%, trong khi lạm phát năng lượng đã đạt đỉnh vào tháng 9 năm 2026.

Trên bình diện quốc tế, thị trường ô tô toàn cầu ghi nhận lượng đăng ký xe mới giảm 4,9%, xuống 35,7 triệu chiếc do sức cầu nội địa Trung Quốc giảm 23,2%. Ngược lại, Nam Mỹ tăng trưởng mạnh mẽ 16,9% (dẫn đầu bởi Brazil tăng 22,8%), còn thị trường Liên minh Châu Âu tăng 5,7% nhờ các chương trình kích cầu. Sản lượng ô tô toàn cầu giảm 1% xuống 37,6 triệu chiếc, trong đó Trung Quốc giảm 5,8% và đẩy mạnh xuất khẩu.

Trước áp lực cạnh tranh gay gắt từ chuỗi cung ứng toàn cầu, ngành ô tô châu Âu đang phải đối mặt với giai đoạn chuyển mình đầy thử thách, đòi hỏi các doanh nghiệp phải linh hoạt thích ứng.

Xem thêm: Nikkei: Dầu khí ngoài khơi Việt Nam thu hút các ‘ông lớn’ Nhật Bản, Mỹ và Nga giữa biến động năng lượng toàn cầu

Bức tranh sản xuất và thương mại ô tô tại Liên minh Châu Âu

Ngành sản xuất ô tô trong khối Liên minh Châu Âu giảm nhẹ 0,4% trong sáu tháng đầu năm. Dù doanh số nội địa cải thiện, thị phần xe tự sản xuất tiêu thụ trong khối đã giảm xuống mức thấp kỷ lục 68%, trong khi xe nhập khẩu từ Trung Quốc tăng lên 9%. Đức tiếp tục dẫn đầu (20%), theo sau là Tây Ban Nha (12%) và Séc (10%).

Hoạt động thương mại chịu áp lực lớn khi kim ngạch nhập khẩu tăng 15,6% (với giá trị nhập khẩu từ Trung Quốc tăng vọt 70,5% đạt 10,5 tỷ euro), trong khi xuất khẩu giảm 12%, kéo thặng dư thương mại thu hẹp 34,2% xuống còn 28,7 tỷ euro. Dù vậy, Mỹ và Vương quốc Anh vẫn đóng góp tới 48% tổng giá trị xuất khẩu của khối.

Bên cạnh những khó khăn tại phân khúc xe con, thị trường phương tiện thương mại châu Âu lại đang cho thấy những tín hiệu khởi sắc nhờ lực đẩy từ mua sắm công.

Thị trường xe thương mại khởi đầu năm 2026 với lượng đăng ký mới tăng ở tất cả các phân khúc: xe van tăng 1,9%, xe tải tăng 9,8% và xe buýt bứt phá mạnh mẽ 22,7%.

Về sản xuất, sản lượng xe thương mại trong khối tiếp tục duy trì đà tăng trưởng khiêm tốn trong năm 2026, dẫn đầu là xe buýt tăng 2,7% nhờ các gói thầu công. Tuy nhiên, cán cân thương mại ghi nhận sự phân hóa rõ rệt khi thặng dư xe van tăng 12% lên 823 triệu euro, thặng dư xe tải giảm 9,1% và thâm hụt thương mại xe buýt nới rộng lên 1,7 tỷ euro.

Lược dịch từ ACEA

Xem thêm: Châu Á tăng tốc chiến lược an ninh năng lượng, đẩy mạnh dự trữ dầu và năng lượng tái tạo

​