Trong bức tranh kinh tế tổng thể, các định hướng thu hút đầu tư từ FDI (vốn đầu tư nước ngoài) đang từng bước chuyển trọng tâm từ số lượng sang chất lượng, phản ánh tầm nhìn dài hạn nhằm củng cố năng lực cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy quá trình phát triển kinh tế bền vững trong giai đoạn mới.

Sự bứt phá về quy mô vốn và tính phân hóa của dòng vốn ngoại

Theo các số liệu thống kê ghi nhận trong 8 tháng đầu năm, Việt Nam thu hút 2.771 dự án đăng ký mới, tăng nhẹ 9,4% về số lượng; tuy nhiên, tổng vốn đăng ký mới lại bứt phá mạnh mẽ tới 96,8%, đạt hơn 21,7 tỷ USD. Sự chênh lệch lớn này cho thấy giá trị trung bình của mỗi dự án mới năm nay cao hơn hẳn so với các giai đoạn trước, phản ánh xu hướng chọn lọc kỹ càng, ưu tiên các dự án thâm dụng vốn lớn và có hàm lượng kỹ thuật cao từ phía các tập đoàn quốc tế.

Tương tự, xu hướng này cũng diễn ra đối với các dự án điều chỉnh tăng vốn khi ghi nhận sự sụt giảm về số lượng lượt dự án, nhưng tổng vốn đăng ký điều chỉnh vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực. Điều này cho thấy các nhà đầu tư hiện hữu không mở rộng quy mô một cách ồ ạt hay dàn trải, mà mỗi lần quyết định rót thêm nguồn lực đều mang tính chiến lược, tập trung tối ưu hóa dây chuyền công nghệ sẵn có và mở rộng quy mô sản xuất theo chiều sâu.

Các khu công nghiệp và trung tâm sản xuất công nghệ cao đang trở thành điểm đến ưu tiên của dòng vốn ngoại thế hệ mới. Ảnh minh họa: TTXVN

Bên cạnh đó, sự phân hóa cũng diễn ra vô cùng rõ nét giữa các lĩnh vực kinh tế khác nhau. Trong khi nhóm ngành bán buôn, bán lẻ và dịch vụ có sự linh hoạt cao dẫn đầu về số lượng dự án đăng ký mới, thì các ngành trọng điểm như công nghiệp chế biến, chế tạo, bất động sản công nghiệp lại tiếp tục chiếm lĩnh phần lớn tỷ trọng tổng vốn đầu tư của cả nước.

Điều này chứng minh rằng dòng tiền lớn cốt lõi vẫn đang chảy mạnh mẽ vào các lĩnh vực tạo ra giá trị gia tăng thực tế cho nền kinh tế sản xuất.

Xem thêm: Tác động từ chiến sự Trung Đông: Việt Nam và Châu Á tính lại bài toán năng lượng

Kiến tạo các mắt xích chiến lược trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Sự thay đổi về chất của dòng vốn ngoại không chỉ nằm ở những con số thống kê quy mô mà còn được minh chứng sinh động qua sự hiện diện ngày càng sâu rộng của các dự án công nghệ lớn đến từ những tập đoàn hàng đầu thế giới. Các nhà đầu tư quốc tế hiện nay không đơn thuần tìm kiếm những địa điểm đặt nhà máy giá rẻ để tận dụng nhân công thông thường, mà đang từng bước xây dựng những mắt xích trọng yếu, định hình hệ sinh thái công nghệ cao dài hạn tại thị trường trong nước.

Hoạt động sản xuất công nghiệp và chế biến chế tạo thu hút các dự án quy mô lớn từ những tập đoàn đa quốc gia. Hình ảnh minh họa: Bloomberg Television

Việc các tập đoàn công nghệ lớn liên tục rót dòng vốn lớn vào các lĩnh vực đòi hỏi kỹ thuật cao như vi mạch bán dẫn, linh kiện điện tử tiên tiến và thiết bị quang học đã tạo ra hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ cho toàn bộ nền kinh tế. Sự hiện diện này không chỉ giúp nâng cao giá trị kim ngạch xuất khẩu quốc gia, mà còn thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển giao công nghệ. Qua đó, các doanh nghiệp nội địa buộc phải không ngừng nâng cao năng lực quản trị, chuẩn hóa quy trình kỹ thuật và cải thiện chuỗi cung ứng để đủ điều kiện tham gia sâu hơn vào mạng lưới giá trị toàn cầu.

Định hướng chiến lược và yêu cầu nâng cấp môi trường đầu tư

Bước sang giai đoạn phát triển mới, trọng tâm thu hút đầu tư nước ngoài không còn xoay quanh cuộc đua về quy mô vốn đăng ký bằng mọi giá, mà đã chuyển dịch thành cuộc cạnh tranh thực chất về chất lượng môi trường đầu tư, cải thiện hạ tầng xanh và đơn giản hóa các thủ tục pháp lý. Các nhà đầu tư chiến lược hiện nay ngày càng quan tâm sâu sắc đến các tiêu chuẩn phát triển bền vững, khả năng cung ứng năng lượng tái tạo, cũng như sự minh bạch và đồng bộ trong khung khổ pháp lý của địa phương.

Sự chủ động nâng cấp chính sách và cải cách thủ tục từ phía các cơ quan quản lý nhà nước sẽ tạo điều kiện thuận lợi để dòng vốn ngoại thực sự trở thành động lực lan tỏa, hỗ trợ các doanh nghiệp nội địa kết nối hiệu quả với các tập đoàn toàn cầu.

Để tận dụng tối đa những cơ hội lớn từ làn sóng dịch chuyển đầu tư thế hệ mới, việc tiếp tục hoàn thiện hệ thống hạ tầng logistics, đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và phát triển các mô hình khu công nghiệp sinh thái, thông minh sẽ là những yếu tố quyết định giúp Việt Nam giữ vững vị thế là điểm đến đầu tư hàng đầu khu vực.

Lược dịch từ Bloomberg

Xem thêm: Tấm vé thu nhập trung bình cao và sức ép đổi mới mô hình tăng trưởng tại Việt Nam