Lạch Huyện thuộc khu vực kinh tế biển Hải Phòng, nơi tập trung hệ thống cảng biển nước sâu có vai trò quan trọng trong hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa của miền Bắc. Với khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lớn và kết nối với các tuyến hàng hải quốc tế, khu vực này được định hướng trở thành một trong những đầu mối giao thương quan trọng giữa Việt Nam với thị trường thế giới.

Bản đồ quy hoạch chung dự án. Nguồn: CĐT 

Tổ hợp Thương mại tự do - Cảng biển và Khu công nghiệp Lạch Huyện được quy hoạch với các cấu phần chính gồm bến cảng nước sâu quốc tế Lạch Huyện, khu công nghiệp và logistics, cảng tổng hợp phía Tây Lạch Huyện cùng trung tâm logistics năng lượng tái tạo. Các hạng mục này được định hướng phát triển trong một không gian liên kết, tạo điều kiện kết nối hoạt động vận tải biển với lưu trữ, trung chuyển và sản xuất công nghiệp.

Trong đó, bến cảng nước sâu quốc tế Lạch Huyện (bến 9-12) có quy mô khoảng 146,2 ha, tổng chiều dài cầu bến 1.800 m và công suất khai thác theo quy hoạch đạt 4,5 triệu TEU/năm. Hệ thống được thiết kế để tiếp nhận tàu có trọng tải đến 200.000 DWT, hướng tới nâng cao năng lực thông qua hàng hóa và khả năng kết nối với các tuyến vận tải biển quốc tế.

Quy mô này cho thấy định hướng phát triển cảng biển không chỉ dừng ở việc phục vụ nhu cầu xuất nhập khẩu trong nước mà còn hướng tới vai trò trung chuyển hàng hóa trong mạng lưới thương mại khu vực. Đây cũng là cơ sở quan trọng để hình thành hệ sinh thái logistics và công nghiệp gắn với lợi thế cảng nước sâu.

Kết nối 5 loại hình giao thông, mở rộng khả năng lưu chuyển hàng hóa

Vị trí cửa ngõ của dự án. Nguồn: CĐT

Một trong những lợi thế đáng chú ý của khu vực Lạch Huyện là định hướng kết nối 5 loại hình giao thông gồm đường biển, đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa và đường hàng không. Sự kết hợp này tạo ra nhiều phương án vận chuyển, giúp hàng hóa có thể tiếp cận các thị trường và khu vực sản xuất thông qua những phương thức phù hợp.

Trong đó, đường biển giữ vai trò trung tâm nhờ lợi thế cảng nước sâu và khả năng kết nối với các tuyến hàng hải quốc tế. Đây là phương thức vận tải quan trọng đối với hàng hóa xuất nhập khẩu có khối lượng lớn, góp phần kết nối doanh nghiệp trong nước với các thị trường quốc tế.

Đường bộ đảm nhiệm vai trò kết nối cảng biển với các khu công nghiệp, trung tâm sản xuất, kho bãi và thị trường tiêu thụ trong khu vực. Khi được kết nối đồng bộ với các tuyến giao thông liên vùng, phương thức này giúp hàng hóa lưu chuyển linh hoạt hơn giữa cảng biển và các địa bàn kinh tế phía Bắc.

Đối với đường thủy nội địa, lợi thế nằm ở khả năng hỗ trợ vận chuyển hàng hóa giữa cảng biển với các khu vực có kết nối đường sông. Đây có thể là phương án bổ trợ cho vận tải đường bộ, đặc biệt với những nhóm hàng phù hợp vận chuyển bằng đường thủy.

Bên cạnh đó, đường hàng không mở ra khả năng kết nối với các mạng lưới vận tải quốc tế, phù hợp với những loại hàng hóa cần thời gian giao nhận nhanh. Việc kết hợp nhiều phương thức vận tải giúp mở rộng lựa chọn logistics, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào một loại hình giao thông.

Đáng chú ý, hệ thống đường sắt được hồ sơ dự án nhấn mạnh thông qua định hướng phát triển ga đường sắt Lạch Huyện, gắn với tuyến đường sắt liên vận quốc tế kết nối Trung Quốc, trong đó có các hướng đi Nam Ninh và Vân Nam. Đây là mắt xích có ý nghĩa trong việc mở rộng kết nối vận tải xuyên biên giới, bổ sung lựa chọn vận chuyển hàng hóa bên cạnh đường biển và đường bộ.

Xem thêm: Khu phi thuế quan và Logistics – Công nghiệp Lạch Huyện: Lợi thế cảng biển mở ra dư địa phát triển công nghiệp và logistics tại Hải Phòng

Ga đường sắt liên vận quốc tế - Mắt xích kết nối logistics xuyên biên giới

Mạng lưới kết nối đường sắt. Nguồn: CĐT

Trong mạng lưới giao thông đa phương thức, đường sắt liên vận quốc tế được xem là một cấu phần đáng chú ý của định hướng phát triển Lạch Huyện. Ga đường sắt Lạch Huyện được quy hoạch với điểm khởi đầu của tuyến đường sắt liên vận quốc tế kết nối với Trung Quốc, hướng tới các khu vực như Nam Ninh và Vân Nam.

Khi được triển khai đồng bộ, kết nối đường sắt có thể bổ sung phương thức vận chuyển hàng hóa giữa cảng biển với các trung tâm kinh tế và thị trường nội địa Trung Quốc. Điều này mở rộng phạm vi tiếp cận thị trường cho doanh nghiệp, đồng thời tạo thêm lựa chọn trong tổ chức vận tải và xây dựng chuỗi cung ứng xuyên biên giới.

Đặc biệt, sự kết hợp giữa đường sắt và cảng biển có ý nghĩa đối với hoạt động logistics. Hàng hóa có thể được tổ chức vận chuyển theo nhiều chặng, kết hợp giữa vận tải biển và đường sắt tùy theo điểm đến, đặc điểm hàng hóa và yêu cầu giao nhận. Qua đó, hệ thống vận tải không chỉ phục vụ hoạt động xuất nhập khẩu tại cảng mà còn hướng tới kết nối sâu hơn với các hành lang kinh tế trong khu vực.

Cảng biển gắn với khu công nghiệp và logistics, hình thành chuỗi cung ứng liên kết

Nếu cảng biển tạo lợi thế về kết nối thị trường quốc tế thì khu công nghiệp và logistics là cấu phần giúp mở rộng giá trị khai thác của toàn bộ tổ hợp. Thay vì chỉ tập trung vào hoạt động tiếp nhận và vận chuyển hàng hóa, mô hình phát triển tại Lạch Huyện hướng tới liên kết cảng biển với kho bãi, dịch vụ logistics và hoạt động sản xuất công nghiệp.

Theo quy hoạch dự án Khu công nghiệp và Logistics Lạch Huyện có quy mô khoảng 752 ha. Định hướng phát triển là kết hợp lợi thế cảng nước sâu với không gian công nghiệp và dịch vụ logistics trong khu thương mại tự do, tạo điều kiện hình thành chuỗi cung ứng liên kết giữa vận tải, lưu trữ, trung chuyển và sản xuất.

Mối liên kết này mang lại lợi ích ở cả hai chiều. Đối với doanh nghiệp sản xuất, việc tiếp cận cảng biển và hệ thống logistics giúp thuận lợi hơn trong tổ chức nhập nguyên liệu, lưu kho và vận chuyển thành phẩm đến thị trường. Đối với hoạt động khai thác cảng, sự hiện diện của khu công nghiệp và các dịch vụ hậu cần có thể góp phần tạo nguồn hàng ổn định, gia tăng nhu cầu sử dụng dịch vụ vận tải và logistics.

Bên cạnh khu công nghiệp và logistics, tổ hợp còn định hướng phát triển cảng tổng hợp phía Tây Lạch Huyện với quy mô khoảng 300 ha, công suất khai thác theo quy hoạch 30 triệu tấn/năm, tiếp nhận tàu từ 30.000 DWT và dự kiến hướng tới vận hành từ năm 2030. Trung tâm logistics năng lượng tái tạo có quy mô khoảng 395 ha, tổng chiều dài cầu bến 5.000 m, cũng là một cấu phần trong định hướng phát triển không gian cảng biển tại khu vực.

Việc bố trí các hạng mục cảng biển, công nghiệp và logistics trong cùng một tổ hợp cho thấy định hướng phát triển theo chuỗi giá trị, trong đó hạ tầng vận tải đóng vai trò kết nối, còn khu công nghiệp và dịch vụ hậu cần tạo thêm hoạt động kinh tế gắn với dòng lưu chuyển hàng hóa.

Xem thêm: Từ cửa khẩu đến cảng biển: Làm thế nào để đánh giá đúng lợi thế logistics của KCN dọc hành lang Lào Cai - Hải Phòng?

​