Làn sóng đầu tư vào trung tâm dữ liệu đang xuất hiện những dấu hiệu chững lại khi hàng loạt dự án bị hủy bỏ, chi phí xây dựng gia tăng và việc huy động vốn ngày càng khó khăn.

(nguồn: Futurism)
Kể từ khi ChatGPT ra mắt vào năm 2022, ngành công nghiệp trung tâm dữ liệu đã thu hút dòng vốn đầu tư khổng lồ nhằm đáp ứng nhu cầu hạ tầng điện toán phục vụ sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI).
Làn sóng đầu tư đạt một cột mốc đáng chú ý vào đầu năm 2025, ngay sau khi Tổng thống Donald Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai. Tại Nhà Trắng, CEO OpenAI Sam Altman và nhà sáng lập SoftBank Masayoshi Son cùng các lãnh đạo công nghệ đã công bố kế hoạch đầu tư tư nhân trị giá 500 tỷ USD vào phát triển hạ tầng trung tâm dữ liệu.
Tuy nhiên, đà mở rộng nhanh chóng của ngành đang đối mặt với nhiều thách thức. Những lo ngại về tác động của AI đối với xã hội, thị trường lao động và ảnh hưởng của các trung tâm dữ liệu đến cộng đồng địa phương đã khiến hoạt động xây dựng hạ tầng này trở thành vấn đề gây tranh luận chính trị tại Mỹ, đặc biệt trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Theo Financial Times, những khó khăn của ngành không chỉ đến từ sức ép chính trị mà còn xuất hiện ở cả khía cạnh tài chính và triển khai dự án. Trong khi nhu cầu đầu tư hạ tầng tiếp tục ở mức cao, khả năng tạo doanh thu từ AI vẫn chưa thực sự rõ ràng, làm gia tăng những lo ngại về tính bền vững của làn sóng đầu tư.
Dẫn dữ liệu từ đơn vị nghiên cứu RegLayer, Financial Times cho biết đã có 47 dự án trung tâm dữ liệu quy mô lớn bị hủy bỏ trong năm nay. Trong khi đó, các nhà phân tích tại công ty nghiên cứu Bernstein ước tính chỉ khoảng 35% số dự án trung tâm dữ liệu được lên kế hoạch có khả năng triển khai thực tế.
Xem thêm: Singapore dành hơn 45 triệu USD hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh AI
Nguyên nhân khiến nhiều dự án đình trệ hoặc bị hủy bỏ đến từ sự phản đối của cộng đồng địa phương, cùng những bất lợi của môi trường kinh tế vĩ mô. Lãi suất duy trì ở mức cao và biến động trên thị trường trái phiếu đang gây áp lực lên khả năng huy động vốn, ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch mở rộng hạ tầng của các doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, tính khả thi của một số dự án cũng đang bị đặt dấu hỏi. Theo Financial Times, các công ty AI hàng đầu như OpenAI và Anthropic đã thúc đẩy phát triển hạ tầng với tốc độ nhanh, chấp nhận mức chi phí lớn và trong một số trường hợp chưa thực hiện đầy đủ các bước thẩm định cần thiết.
Những rủi ro này bắt đầu tác động đến tâm lý nhà đầu tư. Cổ phiếu CoreWeave, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ điện toán đám mây có quan hệ chặt chẽ với lĩnh vực hạ tầng AI, đã giảm hơn 27% trong tháng qua, phản ánh sự thận trọng ngày càng lớn của thị trường đối với triển vọng ngành.
Một vấn đề đáng quan tâm khác là tương lai của các dự án trung tâm dữ liệu nếu ngành AI đối mặt với khủng hoảng tài chính. Đây là kịch bản đã được nhiều nhà kinh tế cảnh báo trong những năm gần đây, khi tốc độ đầu tư hạ tầng có nguy cơ vượt xa khả năng thương mại hóa và tạo doanh thu thực tế.
Dù hoạt động phát triển trung tâm dữ liệu vẫn tiếp diễn, tiến độ triển khai đang chậm hơn đáng kể so với kỳ vọng ban đầu. Các tổ chức tài chính và nhà đầu tư cũng trở nên thận trọng hơn khi đánh giá hiệu quả và rủi ro của từng dự án.
Xem thêm: Samsung và SK dự kiến đầu tư 1.300 tỷ USD trong 10 năm để củng cố vị thế công nghệ Hàn Quốc
Một lãnh đạo doanh nghiệp giấu tên chia sẻ với Financial Times rằng thị trường không còn chứng kiến tình trạng các nhà đầu tư sẵn sàng rót vốn ồ ạt vào trung tâm dữ liệu như trước. Việc huy động nguồn lực tài chính để triển khai một dự án hiện đã trở nên khó khăn hơn nhiều.
Những diễn biến này cho thấy ngành công nghiệp trung tâm dữ liệu đang bước vào giai đoạn chịu áp lực lớn về hiệu quả đầu tư, khả năng huy động vốn và tính khả thi của các kế hoạch mở rộng hạ tầng AI.