​

Vị trí chiến lược của KKT ven biển Quảng Yên trong không gian phát triển kinh tế vùng duyên hải Bắc Bộ. Nguồn: Báo Quảng Ninh

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang có sự dịch chuyển mạnh mẽ, mô hình phát triển KCN và KKT hiện nay không còn chỉ được đánh giá dựa trên khả năng cung cấp quỹ đất sản xuất. Các nhà đầu tư ngày càng quan tâm nhiều hơn đến chất lượng hạ tầng, khả năng kết nối logistics, hiệu quả sử dụng tài nguyên, tiêu chuẩn môi trường và khả năng ứng dụng công nghệ trong quản lý vận hành.

Tại Quảng Ninh, Khu kinh tế ven biển Quảng Yên được xác định là một trong những khu vực có vai trò quan trọng trong việc mở rộng không gian phát triển kinh tế về phía Tây Nam của tỉnh, đồng thời tăng cường liên kết với vùng duyên hải Bắc Bộ. Với lợi thế về vị trí ven biển, khả năng kết nối giao thông và định hướng phát triển đa ngành, KKT Quảng Yên được kỳ vọng trở thành một cực tăng trưởng mới của tỉnh trong giai đoạn phát triển tiếp theo.

Theo Quy hoạch chung KKT ven biển Quảng Yên đến năm 2050, khu vực này được xác định với tính chất là KKT biển đa ngành, đóng vai trò là đầu mối giao thương quốc tế, trung tâm phát triển công nghiệp, thương mại, du lịch, dịch vụ và cảng biển của tỉnh Quảng Ninh, vùng duyên hải Bắc Bộ và cả nước. Đồng thời, quy hoạch cũng định hướng phát triển các khu chức năng kinh tế biển, đô thị hiện đại, thông minh với hệ thống hạ tầng đồng bộ và phương pháp quản lý tiên tiến.

Đây là những yếu tố quan trọng tạo nền tảng để KKT ven biển Quảng Yên tiếp cận mô hình phát triển kinh tế hiện đại, trong đó hoạt động sản xuất không tách rời với hệ thống dịch vụ hỗ trợ, không gian đô thị và các yêu cầu về bảo vệ môi trường.

Quy hoạch tích hợp - Cơ sở hình thành khu kinh tế phát triển bền vững

Một trong những điểm nổi bật trong quy hoạch KKT ven biển Quảng Yên là định hướng tổ chức không gian theo hướng tích hợp nhiều chức năng thay vì phát triển riêng lẻ từng khu vực.

Không gian phát triển của KKT được định hướng gắn kết giữa các khu vực sản xuất công nghiệp, dịch vụ logistics, khu đô thị, hệ thống hạ tầng kỹ thuật và không gian sinh thái. Sự liên kết này tạo điều kiện hình thành một hệ sinh thái kinh tế hoàn chỉnh, trong đó doanh nghiệp không chỉ được đáp ứng nhu cầu về mặt bằng sản xuất mà còn được hỗ trợ bởi hệ thống giao thông, dịch vụ, nguồn nhân lực và các tiện ích đô thị. Khu công nghiệp​

Khác với mô hình  truyền thống chủ yếu tập trung vào hoạt động sản xuất, định hướng phát triển của KKT ven biển Quảng Yên hướng tới sự cân bằng giữa phát triển kinh tế và chất lượng không gian sống. Đây là nền tảng quan trọng để hình thành mô hình KKT xanh, trong đó các yếu tố như sử dụng hiệu quả tài nguyên, kiểm soát tác động môi trường, phát triển hạ tầng bền vững và ứng dụng công nghệ trong quản lý ngày càng được chú trọng.

Mô hình phát triển khu kinh tế xanh với sự kết hợp giữa công nghiệp, logistics, đô thị và không gian sinh thái. Nguồn: UNIDO – Eco-Industrial Park Framework. 

Phát triển công nghiệp gắn với yêu cầu xanh hóa sản xuất

Trong xu hướng các tập đoàn quốc tế ngày càng quan tâm đến các tiêu chuẩn ESG (môi trường, xã hội và quản trị), khả năng đáp ứng các yêu cầu về phát triển xanh đang trở thành một lợi thế cạnh tranh quan trọng của các KCN và KKT.

Quy hoạch KKT ven biển Quảng Yên định hướng phát triển các KCN, dịch vụ cảng biển và logistics, tạo điều kiện thu hút các dự án sản xuất hiện đại, công nghệ cao và có giá trị gia tăng lớn. Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu của các nhà đầu tư trong giai đoạn mới, việc phát triển công nghiệp không chỉ tập trung vào quy mô sản xuất mà còn cần gắn với các tiêu chí về hiệu quả năng lượng, quản lý chất thải và bảo vệ môi trường.

Trong tương lai, hệ thống hạ tầng kỹ thuật của KKT cần được phát triển theo hướng tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên, tăng cường khả năng kiểm soát môi trường, nâng cao hiệu quả vận hành và từng bước ứng dụng các giải pháp công nghệ trong quản lý.

Đặc biệt, định hướng phát triển các KCN kết hợp với không gian sinh thái ven sông tại một số khu vực trong KKT cho thấy cách tiếp cận cân bằng giữa phát triển kinh tế và duy trì các giá trị tự nhiên. Đây là yếu tố quan trọng giúp Quảng Yên phù hợp với xu hướng phát triển KKT xanh đang được nhiều quốc gia trên thế giới hướng tới.

Xem thêm: Bứt phá hạ tầng công nghiệp Đồng Nai với đồ án Quy hoạch KCN Xuân Quế – Sông Nhạn (Giai đoạn 1)

Đô thị thông minh và hệ sinh thái hỗ trợ sản xuất

Hình minh họa. Nguồn: Pinterest

Một điểm đáng chú ý trong quy hoạch KKT ven biển Quảng Yên là định hướng phát triển các khu đô thị hiện đại, thông minh gắn với quá trình phát triển công nghiệp và dịch vụ.

Một KKT hiện đại không chỉ cần các nhà máy sản xuất mà còn cần một hệ sinh thái hỗ trợ toàn diện bao gồm không gian sinh sống cho người lao động, chuyên gia, hệ thống dịch vụ công cộng, cơ sở đào tạo và hạ tầng số.

Sự phát triển đồng bộ giữa khu vực sản xuất và khu vực đô thị giúp giải quyết bài toán về nguồn nhân lực, nâng cao khả năng thu hút lao động chất lượng cao và tạo điều kiện để doanh nghiệp duy trì hoạt động ổn định trong dài hạn.

Theo định hướng quy hoạch, quy mô dân số KKT ven biển Quảng Yên dự kiến đạt khoảng 90.000 người vào năm 2035 và khoảng 170.000 người vào năm 2050. Quy mô dân số này cho thấy định hướng phát triển của Quảng Yên không chỉ dừng lại ở một trung tâm sản xuất công nghiệp mà hướng tới hình thành một không gian kinh tế – đô thị hoàn chỉnh.

Với lợi thế về vị trí ven biển, hệ thống giao thông kết nối vùng, định hướng phát triển khu kinh tế biển đa ngành và yêu cầu xây dựng hạ tầng hiện đại, KKT ven biển Quảng Yên có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển theo hướng xanh, thông minh và bền vững.

Trong giai đoạn tới, sức cạnh tranh của KKT sẽ không chỉ được quyết định bởi khả năng thu hút các dự án đầu tư mà còn phụ thuộc vào khả năng hình thành một hệ sinh thái phát triển đồng bộ, trong đó công nghiệp, dịch vụ, đô thị, công nghệ và môi trường được kết nối chặt chẽ.

Nếu được triển khai theo đúng định hướng quy hoạch, KKT ven biển Quảng Yên có tiềm năng trở thành mô hình phát triển kinh tế biển hiện đại của Quảng Ninh, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh trong thu hút đầu tư, thúc đẩy phát triển công nghiệp xanh và đóng góp vào chiến lược phát triển bền vững của vùng duyên hải Bắc Bộ.

Xem thêm: KCN AMATA Sông Khoai có gì để thu hút các ngành công nghiệp công nghệ cao?

​